Ebeveynlerden en sık duyduğum şikayetlerden biri şu: "Çocuğum hiçbir şeye ilgi göstermiyor, sürekli erteliyor." Bunu duyduğumda önce şunu sorarım: peki çocuğunuz neyle ilgileniyor, onu hiç sordunuz mu? Çünkü motivasyon eksikliği dediğimiz şey, çoğu zaman tembellikten değil, yanlış hedeflerden ya da destek eksikliğinden kaynaklanıyor.

Motivasyonu düşük bir çocukta genellikle ödevlere karşı isteksizlik, sürekli erteleme, düşük özgüven ve kolayca pes etme gibi davranışlar gözlemlenir. Bunun altında bazen aşırı beklenti ve baskı yatıyor, bazen de geçmişte yaşanmış bir başarısızlık deneyimi. Bazı durumlarda ise fark edilmemiş bir öğrenme güçlüğü söz konusu olabiliyor.

Ben ailelere hep şunu öneriyorum: çocuğunuzun doğal ilgi alanlarını keşfetmesine izin verin. Bir çocuk, kendi seçtiği bir alanda çalışırken çok daha içten bir motivasyon gösteriyor. Ayrıca büyük hedefler yerine küçük, ulaşılabilir adımlar belirlemek de çocuğun kendine olan güvenini pekiştiriyor.

Burada altını çizmek istediğim önemli bir nokta var: sonucu değil, çabayı takdir etmek. "Aferin, çok çalıştın" demek, "aferin, yüksek not aldın" demekten çok daha güçlü bir etki bırakıyor çünkü çocuk, öğrenme sürecinin kendisine değer verildiğini hissediyor.

Çocuğa biraz özerklik tanımak da işe yarıyor; bazı konularda seçim hakkı vermek, ona sorumluluk duygusu kazandırıyor. Ve tabii ki ebeveyn olarak sizin kendi hedeflerinize gösterdiğiniz azim de çocuk için sessiz ama güçlü bir örnek oluşturuyor.

Eğer motivasyon eksikliği uzun süredir devam ediyor ve akademik hayatı ciddi şekilde etkiliyorsa, bir eğitim danışmanına ya da çocuk psikoloğuna başvurmak, altta yatan gerçek nedeni anlamak açısından çok değerli olabilir.