Rehberlik Servisime gelen öğrencilerin gözlerindeki o tanıdık ifadeyi çok iyi bilirim: "Biliyorum ama sınavda hatırlayamıyorum." Bu cümleyi duyduğumda hep aynı şeyi hatırlatırım; bu bir bilgi eksikliği değil, kaygının bilgiye giden yolu tıkaması. Belli bir düzeyde kaygı motive edici olabilir ama fazlası, tam tersine performansı düşürüyor.

Sınav kaygısı yaşayan öğrenciler genellikle sınav öncesi aşırı gerginlik, uyku problemleri, mide bulantısı gibi fiziksel belirtiler ve en can sıkıcısı, o "zihin boşalması" hissini yaşıyor. Bunun altında çoğu zaman yüksek beklentiler, geçmişte yaşanmış kötü bir sınav deneyimi ya da aile baskısı yatıyor.

Öğrencilerime hep şunu söylerim: son ana bıraktığınız çalışma, kaygınızı besliyor. Düzenli ve planlı bir çalışma, size güven duygusu kazandırıyor çünkü hazırlıklı olduğunuzu bilmek, belirsizlikle baş etmenin en iyi yolu. Bunun yanında sınav öncesi birkaç dakikalık nefes egzersizi bile, o anlık paniği yönetmede gerçekten işe yarıyor.

Mükemmeliyetçilik de bu süreçte sinsi bir düşman. "Her şeyi kusursuz yapmalıyım" düşüncesi, ironik bir şekilde başarıyı engelliyor. Ben öğrencilerime elinden gelenin en iyisini yapmanın yeterli olduğunu hatırlatmayı seviyorum; bu küçük zihinsel değişim bile kaygıyı ciddi ölçüde azaltabiliyor.

Ebeveynlere de burada özel bir parantez açmak istiyorum. Çocuğunuzun sınav sürecinde ona destek olmanın en güzel yolu, baskı yapmak değil, çabasını fark etmek. Notu değil, gösterdiği emeği önemsediğinizi hissettirmek, çocuğun kaygı düzeyini gözle görülür şekilde azaltıyor.

Eğer sınav kaygısı çocuğunuzun ya da kendinizin akademik hayatını ciddi şekilde etkiliyorsa, bir eğitim danışmanından ya da psikologdan destek almaktan çekinmeyin. Bu, "başaramıyorum" demek değil, "daha iyi bir yol arıyorum" demek.